Smaakjesverboden remmen het vapen onder jongeren, maar kunnen ook leiden tot meer sigarettenrook. Nederland ziet wisselende effecten bij de invoering.
In de Verenigde Staten wijzen recente onderzoeken erop dat smaakjesverboden weliswaar het vapen onder jongeren terugdringen, maar dat er tegelijk een verschuiving naar gewone sigaretten kan optreden. Jongeren die geen toegang meer hebben tot de populaire fruit- of mentholsmaken, grijpen soms terug naar tabak als alternatief. Dat maakt duidelijk dat zo’n maatregel niet los gezien kan worden van bredere tabaks- en nicotinepolitiek.
In Nederland zijn de effecten minder scherp. Volgens het RIVM heeft een deel van de gebruikers zijn vapeconsumptie verminderd sinds het smaakjesverbod, maar het aantal tieners dat dampt is nauwelijks afgenomen. Slimme marketing en omzeilroutes – van grensverkopen tot creatieve nieuwe smaken – maken de impact minder groot dan gehoopt.
De kern is dat een enkel verbod weinig uithaalt als er geen aanvullende maatregelen zijn. Alleen met strikte handhaving, hoge tabaksaccijnzen, duidelijke voorlichting en toegankelijke hulp bij stoppen kan voorkomen worden dat jongeren simpelweg overstappen op het schadelijkste alternatief: de sigaret.
Bronnen
- Scientias — Zijn jongeren door het verbod op vapes met smaakjes juist meer sigaretten gaan roken?
- Mass General Brigham — Study Reveals Mixed Impact of State E-Cigarette Flavor Bans on Tobacco Use
- MedicalXpress — Study finds flavor bans cut youth vaping but slow decline in cigarette smoking
- European Medical Journal — E-Cigarette Flavor Bans Reduce Use in Adults, But Raise Cigarette Use in Youth
- EurekAlert — Do state bans on flavored e-cigarettes inadvertently increase traditional cigarette use?
- MedicalXpress — State bans on flavored e-cigarettes could inadvertently increase traditional cigarette use among young adults
- Truth Initiative — E-cigarette and cigarette sales decline after California law eliminates sale of flavored tobacco
- RIVM — Twee op de vijf vermindert gebruik e-sigaretten na invoering smaakjesverbod
- RTL Nieuws — Ondanks smaakjesverbod geen afname van tieners die vapen